Yetkililer salı günü yaptığı açıklamada, Kanada gümrük vergilerinin çelikten mobilyaya, taze tondan pamuklu tişörtlere kadar yaklaşık 28 milyar Kanada doları (20 milyar ABD doları) değerindeki Amerikan ürününü kapsayacağını bildirdi.
Hedeflenen ürün listesi, ABD tarafından vurulan Kanada mallarıyla birebir eşleşecek şekilde tasarlandı. Kanada’nın uygulayacağı yeni vergilerin 8 Eylül’de yürürlüğe girmesi planlanıyor.
Bu adım, ABD ve Kanada arasındaki ticaret görüşmelerinin geçen haftanın sonlarında çökmesinin ardından yaşanan son gerilim oldu. Görüşmelerin ardından taraflar birbirini son dakikada makul olmayan taleplerde bulunmakla suçladı.
Kanada Maliye Bakanı François-Philippe Champagne, misillemenin cuma günü ticaret görüşmelerinin kesilmesinden sonra Trump yönetiminin Kanada mallarına uyguladığı yüzde 50’lik vergilere yanıt olarak geldiğini söyledi.
Champagne, “Bu vergilerin Kanada genelindeki işçiler, işletmeler ve topluluklar için gerçek sonuçları olacaktır. Kanada yanıt vermek zorundadır.” dedi. Champagne, Kanada’nın misillemesini “orantılı” ve “stratejik” olarak nitelendirdi.
Ayrıca Kanada’nın, ABD vergilerinden etkilenen işletmelere ve işçilere, istihdam kayıplarını en aza indirmek ve şirketlerin ayakta kalmasını sağlamak amacıyla tasarlanan destek programları için ek 7,5 milyar Kanada doları sunacağını ekledi.
Tarihsel olarak dünyanın en yakın iki ticaret ortağı arasındaki ticarete vergi koyulması, sınırın her iki tarafında da olumsuz etkilere yol açacaktır. On yıllar boyunca gelişen tedarik zincirleri, hem ABD hem de Kanada’dan gelen son vergi duyuruları nedeniyle artan ticaret maliyetleriyle karşı karşıya kalacak ve bu durum nihayetinde her ölçekten işletmeyi ve olası fiyat artışları yoluyla tüketicileri etkileyecektir.
Kamuoyu araştırmaları, Kanadalıların çoğunluğunun hükümetlerinin ABD’ye karşı kararlı duruşunu desteklediğini gösteriyor. Ancak ticaret görüşmelerinin tam olarak neden çöktüğüne dair bazı sorular yanıt bekliyor. Muhafazakar muhalefet, ABD ile yapılan taslak anlaşmanın tam metninin açıklanmasını talep etti. İşletmeler de Kanada’nın en büyük ticaret ortağıyla yaşanacak uzun süreli bir ticaret savaşının etkileri konusundaki endişelerini dile getirdi.
“Tamamen saçmalık”: Kanadalılar ABD ile yaşanan yeni vergi gerilimine tepkili
Beyaz Saray, Kanada’nın misilleme vergilerini açıklamasının ardından yaptığı açıklamada, ABD’nin son ticaret görüşmelerinde Kanada’ya “dünyadaki her ülkeden daha imtiyazlı bir pazar erişimi” sunmaya hazır olduğunu belirtti. Açıklamada, “Kanada ortaklık yerine makul olmayan talepleri, geri adımları ve kesin reddi seçti.” ifadelerine yer verildi.
Trump salı günü Truth Social hesabından yaptığı bir dizi paylaşımda, Kanada’yı onlarca yıldır ABD’yi “soymakla” ve Amerikalı çiftçilerden yüksek gümrük vergileri almakla suçladı. Trump, “Birçok ülkeyle muhatap oluyorum ve Kanada açık ara en zor ve en mantıksız olanı. Kendilerini ayrıcalıklı hissediyorlar ancak bir eyalet değiller ve artık ayrıcalıklı olmayacaklar!” diye yazdı.
ABD-Kanada sınırındaki Büyük Göller’den biri olan Ontario Gölü’nün adını Amerika Gölü olarak değiştireceğini ima eden Trump, “Artık Ontario ile pek fazla iş yapmayı beklemiyoruz.” ifadesini kullandı. Trump bu hafta ABD’nin Kanada otomobillerine uyguladığı gümrük vergilerini 1 Ocak itibarıyla yüzde 50’ye çıkarma tehdidinde bulundu.
Başbakan Mark Carney, Trump’ı otomobil imalatı ile çelik ve alüminyum sektörleri de dahil olmak üzere Kanada sanayilerini “yok etmek” istemekle suçlayarak yanıt verdi.
Her iki taraftaki söylemler pazartesi günü en üst seviyeye ulaştı ancak bazı yetkililer salı günü görüşmelerin yeniden başlayabileceği umuduyla daha diplomatik bir ton benimsedi. Pazartesi günü düzenlediği basın toplantısında Trump’a “kaybeden” diyen Ontario Eyalet Başbakanı Doug Ford, CNN’e verdiği röportajda “olayların biraz kızıştığını” kabul etti. Ford, “Ancak bir anlaşma yapmak istiyorum; Amerikan halkı için iyi bir anlaşma, Kanadalılar için iyi bir anlaşma.” dedi.
Tırmanan gerilim; Kanada, ABD ve Meksika arasındaki USMCA adlı Kuzey Amerika serbest ticaret anlaşmasının geleceğini de tartışmaya açtı. Devlet Başkanı Claudia Sheinbaum, Kanada ile ticaret müzakerelerinin çökmesinin ardından Ekonomi Sekreteri Marcelo Ebrard’ı acil görüşmeler için Washington’a gönderdi.
Hangi ABD malları vergilerden etkilenecek?
Kanada salı günü misilleme vergilerinden etkilenecek yaklaşık 900 ABD ürününün listesini yayınladı.
Listedeki ürünler şunları içeriyor:
Daha önce sadece yüzde 25 misilleme vergisine tabi olan çelik ve alüminyum ürünlerine yüzde 50 vergi
Doğal bal, mobilya, giyim ve kılık kıyafet, makyaj malzemeleri ve parfüm dahil olmak üzere diğer çeşitli mallara yüzde 50 vergi
Bulaşık makinesi ve çamaşır makinesi gibi ev aletleri, peynir gibi süt ürünleri, balık ve deniz ürünleri ile belirli çelik ve alüminyum türevi ürünleri içeren mallara yüzde 25 vergi
Forkliftler ve klima makineleri de dahil olmak üzere belirli alet ve makine türlerine yüzde 15 vergi
Kanadalı yetkililer, yurt içindeki zararı en aza indirmek amacıyla Kanada’daki tüketicilerin ve işletmelerin başka yerlerden temin edebileceği ürünleri seçtiklerini bildirdi.
